Эхиримжи 100 йисалай гзаф вахтунда тахьай хьтин гужлу тIурфанди, къати гару ва селлери, бязи районра къвайи къалин живери ва абурун нетижада чилер уьцIуьни, дагъларай къванер-рагар авахьуни Кеферапатан Кавказдин са жерге республикайриз, гзаф агьалийриз еке зиянар гъана. 
   Иллаки зурба бедбахтвилер Дагъустанда хьана:  800-далай гзаф  кIвалер, гьатта бязи хуьрер тамамдиз цик акатна, ракьун рекьин ва вацIарал алай  муькъвер, шегьре рекьер  (9 райондин мулкунал 55 участок, 17 муьгъ) чкIана, ци тухвана, 14 муниципалитетда, селлер атуни ва чил уьцIуьни кIвалер ва рекьер чукIурна, 22 муниципалитетда ва шегьердин са округда  са шумуд виш агъзур кас газдалди, электроэнергиядалди, хъвадай михьи целди таъминвиликай магьрум хьана. Чпин сергьятрай акъатай дагъдин вацIари гьам республикадин шегьеррин гзаф кьадар куьчеяр, гьамни районра  хуьруьн майишатдин никIер, багълар, гьайванар тергна. 
   Къати гар ва юргъ Дагъустандив  28-мартдин йифиз  агакьна.  Гьава чIур жедайдакай виликамаз хабар ганвайтIани ва са жерге серенжемарни виликамаз кьабулнавайтIани, тIебиатдин къуват икьван гужлуди хьун ва ада икьван чIуру нетижайрал гъун, республикадин Кьил Сергей Меликова къейд авурвал, гьич гуьзлемишнавачир.
   Иллаки къати марфар Махачкъала, Буйнакск, Избербаш, Дербент, Дагъустандин Огни, Хасавюрт шегьерра, Ахцегь, Мегьарамдхуьруьн, СтIал Сулейманан, Табасаран, Къарабудахкент ва Докъузпара районра, Куппа, Къумух хуьрера къвана. Ботлих, Гуьмбет, Казбек, ЦIумада, Къули районра, марфар ва къалин живер къун себеб яз, республикадин дережадин ва муниципалитетрин арада авай са кьадар рекьер вахтуналди агална.
   Виридалайни еке зарар Махачкъаладиз ва Хасавюрт райондиз ганва. Республикадин меркезда, куьчеяр ва кIвалер садлагьана цин къужахда гьатун себеб яз, гзаф кьадар агьалияр яшайишдин четин шартIара гьатна.
Буйнакск шегьерда чилер уьцIуьн ва кIвалер ацахьун себеб яз хаталу чкайрай масаниз 40-далай гзаф агьалияр акъудна. 
Тлярата ва ЦIумада районра живедин маргъалар авахьна, рекьериз зарар ганва.
   8 муниципалитетда – Махачкъалада,  Буйнакскда, Дагъустандин Огнида, Каспийскда, Хасавюртда, Дербент ва Къарабудахкент районра региондин дережадин кьетIен гьаларин къайда  кардик кутунва.
Къарабудахкент районда, цин гьамбархана кьадардилай гзаф ацIун себеб яз, адан къерехар мягькемарунин кIвалахар авуна.
   СтIал Сулейманан районда, Кьурагь вацIа цин дережа хкаж хьун себеб яз, райондин меркез  кIуьд хуьруьхъ галаз алакъалу ийизвай  «Кьасумхуьр – Шихидхуьр – Зугьрабахуьр» рекьин муьгъ  чкIана. Транспортдин алакъа михьиз атIун тавун патал тади гьалда «Кьасумхуьр – Чантархуьр – Испик» рехъ къайдадиз гъана. Муьгъ жезмай кьван фад туькIуьр хъувунин кIвалахра 25 касди ва махсус 12 улакьди иштиракна.
   Докъузпара районда дагъдай атай селлери неинки шегьре рехъ атIана, гьакIни рагарин къванер авахьунал гъана. ЧIехи къванери газдин турбадиз зарар гана, нетижада Ахцегь ва Докъузпара районрин агьалияр тIебии газдикай магьрум хьана. Марфар къунин нетижада хъвадай цин «Мацар дере – Ахцегь» турбадизни  зиянар хьанва. Идалайни гъейри, чIуру гьавади электроэнергия агакьарзавай шалманар къайдадай акъудна, нетижада Хинерин, Гутумрин, Фиярин хуьрер электроэнергиядикай атIана.  Махсус техника рекье тунин ва газдин, рекьерин, электроэнергиядин къуллугъри алакъада аваз кIвалахунин нетижада газдин турба лап куьруь вахтунда къайдадиз хкидай мумкинвал хьана. Хинерин дереда электроэнергиядалди таъминарунин кIвалахар гьеле давам жезва.  Санлай къачурла, алай вахтунда республикада тахминан 130 хуьр гьелелиг электроэнергиядикай магьрум яз ама.
   Табасаран районда и кар тамамдаказ кьилиз акъуднава. Кьурагь ва Агъул районра селлери чIурнавай рекьер туькIуьр хъийизва.  Дербент районда газдин турбаяр къайдадиз хканва. Дагъустандин Огнида  кIвалерин къенепатарай  ва подвалрай яд акъудунал машгъул я.
   Каспийск, Хасавюрт ва Махачкъала шегьерра, чиркин ятар какахьун себеб яз,  хъвадай цин ери  чIур хьанва. Роспотребнадзорди  агьалийриз анжах ргай ва я маса къачунвай михьи яд ишлемишуниз эвер гузва.  Яд акьалтнавай чкайра телеф хьанвай  гьайванрин кьадар фикирда кьурла, мукьвал вахтунда и жигьетдай гьалар мадни къизгъин  хьун мумкин я.
   Эхиримжи делилралди, бедбахтвилин  нетижаяр арадай акъудунин серенжемра  643 касди ва махсус 224 машинди иштиракзава.  Республикадин Кьили агьалийриз  арадал атанвай акьалтIай четин шартIара сабур хуьнай ва руьгьдай ават тавунай чухсагъул лугьузва.
   Бейхабардиз кьилел атай мусибатдин вилик дагъустанвийри еке сабурлувал хвена ва сада-масадаз куьмекдин гъил яргъи авуна. Гьа са вахтунда икьван залан нетижайрал гъайи себебар йисарилай йисаралди гьял тийизвай са жерге месэлайрихъ галаз алакъалуди тирдини якъин я.
   Иллаки и фикир Махачкъала шегьерда арадал атай чIуру гьалариз килигайла субут жезва. Шегьерда яшайишдин къурулушар къайдада хьунай хиве жавабдарвал авай бязи пешекаррин, гьакимрин къайгъусузвал, гъавурда тахьун, хатасузвилин шартlарал амал тавун ва виликамаз серенжемар кьабул тавун – йисаралди кIватI хьанвай и месэлайрин нети -жа чIуруди жедайди якъин тир лагьайтIа жеда…
   Еке бедбахтвилик акатнавай, кIвал-къул амачиз амукьнавай агьалийриз куьмекдин такьатар республикадин ва уьлкведин маса регионрай тир мергьяматлувилин фондари, кьилдин ксари агакьарзава. Амма и рекье кIвалах гьеле гзаф амайди якъин я.