Гьарфар гьикI кхьида?

   Лезги чIала гафар дегиш хьайила, са кьадар дуьшуьшра абурун дибра авай ачух сесер дегиш жеда.
Глаголрин дибра, гафар дегиш хьайила гьи ачух сес ван къвезватIа, гьадан гьарф кхьида. Месела: гун-гана, ксун-ксана, гъун-гъиз, гъана ва мсб.
   Са гьижадин существительнияр дегиш хьайила. Абурун дибра авай ачух сесер я зайиф хьун, я михьиз квахьун мумкиня.
Дибра авай ачух сес михьиз квахьиз хьайитIа, ам ачух гьарф авачиз кхьида. Месела: хак-хкар, карч-крчар, хьар-хьрар.
   Чи чIала бязи са гьижадин гафар дегиш хьайила, абурун дибда авай ачух тушир сесер маса сесериз элкъведа. Ихьтин дегиш хьуниз сесерин нубатар лугьуда.
Гафарин дибра ачух тушир сесерин нубатар ихьтинбур ава:
1) Гафунин эхирда б п-диз, г к-диз, д т-диз, гъ къ-диз, з ц-диз, ж ч-диз дегиш жеда. Месела: раб-рапар, муг-мукар, гад-гатар, легъв-лекъвер, мез-мецер, раж-рачар ва мсб.
2) Гафарин сифте кьиле авай сесер кIалхандинбур ятIа, гафунин эхирда авай б пI-диз, д тI-диз, г кI-диз элкъведа. Месела: тIуб-тупIар, кьуьд-хъуьтIер, цIиг-цикIер ва мсб.
3) Гафунин эхирда авай нефес галай к кI-диз, т тI-диз, хъ-кь-диз элкъведа. Месела: нек-некIер, мет-метIер, рехъ-рекьер ва мсб.
   Ихьтин дуьшуьшра гафунин дибда гьа дегиш хьайи сесинин гьарф кхьида, дегиш жедалди авай ачух тушир сесинин гьарф кхьидач.